Een open deur

De afgelopen weken merkte ik dat ik vastliep. Dat schreef ik vorige week in deze blog: Dat boek komt er niet

En dat is gek, want alles ligt er al. Twee jaar aan schrijven. Blogs, herinneringen, onderzoeksresultaten, samenvattingen. Het is er allemaal.

Als ik eerlijk ben, is er veel gebeurd sinds ik begon met het schrijven over mijn reformatorische jeugd. Ik deelde mijn verhalen via Instagram en via mijn blog. En wat daarop volgde, had ik niet verwacht.

Er kwamen reacties. Steeds meer volgers. En vooral: persoonlijke berichten. Appjes die soms zo openhartig waren dat ik me afvroeg: hoe kan het dat mensen me dit vertrouwen geven? Hoe durven ze zomaar hun hart te luchten?

Dat heb ik ontvangen als een kostbaar geschenk.

Na twee jaar schrijven en onderzoeken kwam ik op het punt waar ik eigenlijk wilde beginnen: het vormgeven van een echt boek. Eindelijk weer een boek op de markt zetten.

Maar zoals ik al schreef: het wilde niet lukken.

En toen begon ik me iets af te vragen: moet er eigenlijk wel een boek komen? Omdat ik opeens begon te zien wat er al was: een open deur…

Aan het begin van de maand dacht ik nog: een boek. Maar naarmate de maand vorderde, werd het duidelijker.

Nee.

Er hoeft geen boek te komen.

Wat er nu is, is genoeg.

Wat ik wel ga doen, is mijn geschreven herinneringen verzamelen. Al die stukjes die ik gedeeld heb op Instagram, mijn blogs ga ik ordenen, en een plek geven op een aparte blog. De berichten die hier staan, zullen één voor één verdwijnen en daar weer terugkomen. 

Sommigen zijn trouwens al weg. Zo ontstaat er hier op deze blof weer ruimte om over andere dingen te schrijven. Het wordt dus geen boek, maar een plek. Open voor wie wil lezen, zonder drempel, zonder dat je iets hoeft te kopen.

Een vorm die beter bij mij past, dan een boek

Lachen door een waas van tranen – wat dit boek met mij deed

Soms kom je, midden in je eigen verhaal, ineens dat van een ander tegen: Lachen door een waas van tranen van Aaltje Hendriks. Nadat ik er een artikel over had gelezen, kocht ik het.

Ik begon erin te lezen toen iedereen weg was. Onder mijn elektrische deken, kaarsje aan… het had iets gezelligs. Een stil moment voor mezelf. Maar al gauw verdween dat gevoel. Het verhaal slokte me op. De rust van dat moment maakte plaats voor iets anders. Iets donkers. Rauw.

Aaltjes jeugd kwam heel dichtbij. Niet als een verhaal van iemand anders, maar alsof het een gedeelte van mijn eigen jeugd raakte. Bij haar thuis zoveel anders dan bij mij thuis. Maar tegelijk herkenbaar genoeg om niet vreemd te zijn.

Wat zij beschrijft: de woorden, de sfeer. Dat grote, dat zware. Ik kreeg het er koud van. 

 Een citaat van wat er op catechisatie gezegd werd:

“Kinderen, vandaag wil ik jullie een bijzonder ernstige waarschuwing meegeven. Wat ik nu ga zeggen, moeten jullie je leven lang onthouden. (…) Daarom wil ik jullie wijzen op het grote gevaar van de Gereformeerde Gemeente. In naam lijkt zij veel op die van ons. Maar begeef je niet onder hun gehoor. Want misschien zou je niet in de gaten hebben hoe gevaarlijk deze kerk is. Ik zeg jullie: het is de witte duivel. Ja, het is de witte duivel.”

Wat ik verbazingwekkend vind, is dat dit citaat over mijn toenmalige kerk gaat (de Gereformeerde Gemeente), terwijl ikzelf in mijn jeugd precies zulke woorden hoorde… over de Hervormde kerk, die natuurlijk weer lichter was dan onze GerGem.

---

Hieronder een foto van een willekeurig hoofdstuk uit het boek.

Dit boek pakt je, omdat het niet alleen laat zien wàt er gezegd wordt, maar ook hoe het kan landen bij een kind. Ik zag mezelf. Voelde hoe het voelde. Ooit. 

Hoeveel jaar geleden?

Later in het boek merkte ik dat er iets verschoof bij haar thuis. Dat Aaltjes moeder zich behoedzaam iets losmaakte van de leer van de kerk en dichter bij de Bijbel ging leven. Niet met grote woorden, maar merkbaar, tussen de regels door.

Dat maak dit boek zo intrigerend voor mij

Ik heb het in één keer uitgelezen, omdat ik het niet weg kon leggen. Het verhaal van een meisje dat een zelfstandige vrouw wordt... door alles heen vastgehouden door haar hemelse Vader. Met een jeugd in een kerk die voor mij bijna hetzelfde voelt… maar door haar thuissituatie toch zo anders dan die van mij.

Natuurlijk verlang ik er nu naar om Aaltje in het echt te spreken.
Voor een handtekening in mijn boek… en een gesprek van hart tot hart

PS

Als ik andere memoirs lees, ga ik vaak vergelijken. Niet of ik het kan, maar of ik niet te voorzichtig ben. Moet ik meer vuile was buiten hangen dan ik nu doe?

Opvallend genoeg had ik daar bij dit boek veel minder last van. Terwijl het juist zo dicht bij mijn eigen verleden komt. Waarom nu niet?

Dat komt door iets wat ik vorige week las van Charles Spurgeon:

“Als jij de piccolo moet bespelen, speel hem dan zo goed als je kunt; en wees niet jaloers op degene die de tuba bespeelt. Want God heeft jou precies die plaats gegeven.”

In een eerder blog schreef ik over twee andere boeken in ditzelfde genre en wat die met me deden: Confetti en Refomeisje

---

Lachen door een waas van tranen, 

Aaltje Hendriks
210 pagina’s | paperback
2026 | Uitgeverij Aspect
→ Bestellen: Lachen door een waas van tranen

Dat boek komt er niet — en dit is waarom

Ik heb het nu al een paar keer geprobeerd. Andere opzet, andere vorm, opnieuw beginnen. Eerst chronologisch. Hoofdstukken, een mooie lijn, begin, midden, eind. Je weet wel… een boek. Ik puzzelde en probeerde van alles.

Nou. Dat werd het dus niet.

Daarna een andere vorm. Nog erger. Elke keer als ik eraan schreef, werd ik down. Van de tekst en van mezelf. Dat je na een uur schrijven denkt: gefeliciteerd, je hebt zojuist al je energie succesvol omgezet in een dip.

Dus ik dacht: hoe kan dit nou? De inhoud ligt er. Tig blogs. Een heel jaar geschreven. Maar van het vormgeven komt geen bal terecht.

Vandaag viel het kwartje.

Tijdens het onderzoek, die blogs, het schrijven op Instagram... dat liep vanzelf. Onderzoeken, schrijven, posten, contact hebben met lezers… geen probleem. Het leefde. Het gaf energie.

Ergens daarna is het misgegaan in mijn hoofd.

Mensen die vroegen: wanneer komt je boek uit? Terwijl ik zocht naar een goed begin.
Opmerkingen dat ik meer moest uitleggen. Dat ik de waarheid “duidelijker” moet zeggen. Meer vuile was van de GerGem buiten moet hangen. 

Niet verkeerd bedoeld. Wel blijven hangen.

En nu zitten die stemmen dus in mijn hoofd. Alsof er iemand meekijkt over mijn schouder. En voor ik het wist veranderde mijn schrijven in een soort handleiding bij mijn eigen kerkelijke leven.

Geen wonder dat het niet meer werkt.

Dus bij deze, voor iedereen die zich afvraagt hoe het zit met dat boek:

Dàt boek... netjes, chronologisch, met een lijn... komt er niet.

Ook geen slimme constructie ervan.

Een blogboek dan?

tja 🙂

---

❤️ Lees ook: Wat memoir-schrijven met mij doet

Gelinkt aan de Huisvlijt-Party van Nicole